
Ciasta, ciasteczka, torty, czekoladki, lody i desery — za każdym z tych wyrobów stoi ktoś, kto przygotował surowce, obsłużył maszyny i na końcu nadał całości wygląd. Cukiernik to zawód z jedną kwalifikacją, który zdobywa się w szkole branżowej I stopnia albo na kwalifikacyjnym kursie zawodowym. Na podstawie materiałów MEN opisujemy, jak wygląda ta praca, kto się w niej odnajdzie i jakie ma ograniczenia — a na końcu możesz sprawdzić, czy to zawód dla Ciebie.
Cukiernik to zawód z klasyfikacji zawodów szkolnictwa branżowego, oznaczony symbolem cyfrowym 751201. Należy do branży spożywczej (SPC) i ma jedną kwalifikację: SPC.01. Produkcja wyrobów cukierniczych. Według materiałów MEN jest to kwalifikacja na III poziomie Polskiej Ramy Kwalifikacji.
Kwalifikację, egzamin i drogi do zawodu opisujemy też na naszej stronie Cukiernik — zawody i kwalifikacje.
Informator MEN wymienia cztery główne obszary pracy:
W praktyce oznacza to wypiekanie ciast i ciasteczek, przygotowywanie i dekorowanie deserów oraz wytwarzanie cukierniczych elementów dekoracyjnych. Cukiernik może też produkować wyroby trwałe, takie jak cukierki, czekoladki i czekolada, oraz zajmować się lodami.
Materiały MEN wskazują wiele miejsc pracy: rzemieślnicze zakłady cukiernicze i piekarsko-ciastkarskie, cukiernie, kawiarnie, restauracje, hotele, sanatoria, lodziarnie, hale produkcyjne i zakłady wytwarzające trwałe wyroby cukiernicze. Część osób prowadzi własną firmę ciastkarską lub cukierniczą.
Typowe stanowiska to ciastkarz, piecowy, dekorator, lodziarz i pomocnik cukiernika. W dużym zakładzie pracownik często specjalizuje się w jednym etapie produkcji, w małej cukierni robi więcej rzeczy naraz.
Cukiernik pracuje w pomieszczeniach zamkniętych — w hali produkcyjnej albo w niewielkiej pracowni, np. w kuchni hotelowej. Często jest tam wysoka temperatura, a większość zadań wykonuje się na stojąco. Praca bywa indywidualna albo zespołowa.
Według informatora to średnio około 9 godzin dziennie, w dzień i w nocy, także w dni wolne od pracy. Broszura MEN wspomina o systemie jedno- lub wielozmianowym, również w niedziele i święta. Obowiązuje czysty, biały fartuch oraz czapka lub czepek, a do pracy potrzebna jest aktualna książeczka zdrowia.
W tym zawodzie przydają się dobra sprawność fizyczna, zręczne palce, rozróżnianie barw, koordynacja wzrokowo-ruchowa oraz wrażliwy smak i węch. Ważne są też zmysł artystyczny, wyobraźnia, dokładność, cierpliwość, sumienność, dbałość o higienę i odporność na stres.
Broszura MEN podaje przeciwwskazania, m.in. nosicielstwo chorób zakaźnych, choroby skóry, alergię na surowce, np. na mąkę, zaburzenia węchu lub smaku, daltonizm, wysoką krótkowzroczność i skrzywienie kręgosłupa.
Do zalet broszura zalicza stałe zapotrzebowanie na cukierników, możliwość połączenia pasji z pracą, brak monotonii, ciągłe doskonalenie receptur i kontakt z klientem. Wadami są praca na stojąco, wysoka temperatura, zapylenie, zmiany — czasem nocne — oraz konieczność ścisłego przestrzegania zasad higieny i bezpieczeństwa.
Po szkole podstawowej droga prowadzi przez trzyletnią branżową szkołę I stopnia, zakończoną egzaminem zawodowym z kwalifikacji SPC.01 albo egzaminem czeladniczym. Absolwenci innych szkół i dorośli mogą skończyć kwalifikacyjny kurs zawodowy w zakresie SPC.01 i zdać egzamin.
Później można uczyć się w branżowej szkole II stopnia albo zrobić kurs z kwalifikacji SPC.07 Organizacja i nadzorowanie produkcji wyrobów spożywczych, który prowadzi do zawodu technika technologii żywności. Z doświadczeniem przychodzi szansa na awans na brygadzistę lub kierownika produkcji.
Cukiernik łączy pracę rękami z wyczuciem smaku i estetyki. Zawód ma jedną kwalifikację, SPC.01, zdobywaną w szkole branżowej I stopnia albo na kursie, i daje pracę w cukierniach, hotelach, kawiarniach czy zakładach produkcyjnych. Trzeba jednak liczyć się z pracą na stojąco, w cieple i często na zmiany. Źródło: MEN, portal infozawodowe — informator i broszura o zawodzie cukiernik; opracowanie własne.

5 pytań · minuta